Birleşik çekimli eylem, fiil kökü veya gövdesine birden fazla zaman eki getirilerek oluşturulan eylemdir. Örneğin, geli-yor-du, gel-miş-ti, gel-ecek-miş, gel-se-ydi, gel-ir-miş, gel-e-yor gibi eylemler birleşik çekimli eylemdir.
Bir fiil, haber ya da dilek kiplerinden birini alırsa, ikinci kip eki olarak görülmekte olan geçmiş zaman, duyulan geçmiş zaman ve ya şart kiplerinden birini alır ise bu fiile birleşik zamanlı fiil denilmektedir. Örnek olarak ise; Dün yaş günün olduğunu bilmiyordum.
Bir fiilin çekimli fiil olabilmesi için kök fiil kip eki ve şahıs eki almalıdır. Bu şekilde basit çekimli bir fiil oluşmuş olur. Örnek: gör (fiil kökü) + dü (kip eki) + m (şahıs eki) gördüm çekimli fiili meydana gelir. gel (fiil kökü) + di (kip eki) + m (şahıs eki) geldim çekimli fiili meydana gelmektedir.
Ek olarak alınan kipler ise birleşik zamanlı çekimli fiilleri oluşturmaktadır. Kullanıldığı cümle içinde tek bir ek alan fiiller basit zamanlı, birden fazla ek alanlar ise birleşik zamanlı fiillerdir.
Fiilimsiler anlam olarak fiilerin anlamlarını taşırlar; ancak kip olarak fiilin anlamını taşımazlar. *Fiilimsiler, fiil değildir ancak fiile benzer sözcüklerdir. *Fiil gibi çekimlenemez ancak olumsuzları yapılabilir.
Çekimli fiiller basit ve birleşik çekimli fiiller olarak iki ana başlıkta toplanır.
Kelimelerin sonuna yapım eki getirilerek cümlede yüklem olarak kullanılan sözcüklere türemiş fiil denir. Fiiller -er, -ar, -ıl, -at, -et, -iş, üş ekleriyle türetilir. Örneğin: Bölmek, bir şeyi parçalara ayırmak demektir. Bölüşmek ise paylaşmak anlamına gelir.
7. Sınıf Türkçe Birleşik Zamanlı Fiiller konu anlatımı
Fiil çekim ekleri fiile eklenerek bazı özelliklerini ortaya çıkaran bir ek olarak bilinir. Kendi içlerinde ise şu şekilde 5'e ayrıldığı bilinir: Zaman ekleri olarak bilinen dilek ve haber kipleri, şahıs ekleri, soru ekleri, ek fiil, olumsuzluk eki olarak sıralanabilir.
(Kalıcı İsim) İsim fiil eki almış olmasına rağmen zamanla kalıplaşarak bir varlığın veya kavramın adı haline gelmiş sözcükler vardır. Bunlar fiilimsi olarak kabul edilmezler. Örnek: Yazları dondurma satışları çok artar.
