Tümleyen (küme kuramı), matematikte, E evrensel kümesinin bir A altkümesinin dışında olan öğelerden oluşan küme, A kümesinin tümleyeni veya tümler kümesidir. Tümleme (mantık), mantıkta, bir ifadenin doğruluk değerini tersine çeviren işlemdir.
İki tabanı için sayının tüm rakamlarının tersi de alınabilir. • 0542 sayısının 7 tümleyeni 0777-0542=0235 şeklindedir. r tümleyenini elde ettiğimiz bir sayıdan en az anlamlı hane çıkarıldığında sayının (r-1) tümleyeni elde edilir.
Bir Olayın Tümleyeni
örnek uzayındaki bir olayının elemanı olan sonuçlar dışında kalan sonuçları içeren olaya olayının tümleyeni denir ve ile gösterilir. olayı olayının gerçekleştiği durumlarda gerçekleşmemiş, olayının gerçekleşmediği durumlarda ise gerçekleşmiş olur.
Bir kümeye dahil olmayıp evrensel kümeye dahil olan elemanlardan oluşan kümeye o kümenin tümleyeni denir ve ile gösterilir.
İki açının toplamı 90 ∘ olursa, bu açılara tümleyen açılar deriz.
2'ye tümleme, bit dizisi içerisindeki 1'lerin 0, 0'ların 1 yapılıp sonuca 1 eklenmesiyle elde edilir. İkiye tümleme, diğer bir deyişle, 1'e tümlemeye 1 eklemedir.
Yandaki şekilde olduğu gibi E evrensel kümesi içinde bir A kümesi veriliyor. A kümesi, E evrensel kümenin bir alt kümesidir. Buna göre, E evrensel kümesine ait olup, A kümesine ait olmayan elemanların oluşturduğu kümeye, A kümesinin tümleyeni denir.
Bütünler Açılar: Ölçüleri toplamı 180° olan iki açıya “bütünler açılar” denir.
Boş küme her kümenin alt kümesidir. Boş kümenin tümleyeni evrensel kümedir.
A olayının çıktılarının dışında örnek uzayın bütün çıktılarını içeren olaya A olayının tümleyeni denir ve A' ile gösterilir.