Boncuk ağaca tırmanır. Bu durumda beyaz kediler ağaca tırmanır. Örneğinde özel verilerden yola çıkarak genel bir sonuca ulaşılmıştır. Bu durum ise tümevarıma örnek olarak gösterilebilmektedir.
Tümevarım örnekleri:
Serçe, güvercin ve karga kuştur. Öyleyse kuşlar uçar. Bebekler yürüyemez. Ahmet bir bebektir.
Tümevarım [indüksiyon], felsefe ve mantıkta sahip olunan özel verilerden yola çıkarak genel sonuçlar çıkarma yöntemidir.Tümevarımın aksi tümdengelim metodudur.
Bilimsel araştırma sürecinde tümevarım ve tümdengelim yöntemleri birbirlerini tamamlar niteliktedir: Tek tek olgulardan genel ilkelere ulaşılır (tümevarım). Genel ilkelerden yola çıkılarak varsayımlarda bulunulur (tümdengelim). Varsayımların doğruluğunu sınamak için deneyler ve incelemeler yapılır.
Tümevarım nedir sorusuna şu şekilde yanıt vermek mümkündür: Tek tek olgulardan yola çıkarak genel önermelere ulaşabilmek için izlenen düşünme yoluna, tümevarım ya da endüksiyon denir.
Analoji, görünüşte alakasız şeyleri birbirleriyle karşılaştıran edebi bir araçtır . Örneğin, ortaokul biyolojisinde kullanılan yaygın bir analoji "Mitokondriler hücrenin pilidir." Bir biyoloji öğretmeni mitokondriye pil dediğinde, insan vücuduna dağılmış mikroskobik Duracell'lerin mecazi bir tanımını yapmıyor.
Analoji, görünüşte alakasız şeyleri birbirleriyle karşılaştıran edebi bir araçtır . Örneğin, ortaokul biyolojisinde kullanılan yaygın bir analoji "Mitokondriler hücrenin pilidir." Bir biyoloji öğretmeni mitokondriye pil dediğinde, insan vücuduna dağılmış mikroskobik Duracell'lerin mecazi bir tanımını yapmıyor.
Analoji, görünüşte alakasız şeyleri birbirleriyle karşılaştıran edebi bir araçtır . Örneğin, ortaokul biyolojisinde kullanılan yaygın bir analoji "Mitokondriler hücrenin pilidir." Bir biyoloji öğretmeni mitokondriye pil dediğinde, insan vücuduna dağılmış mikroskobik Duracell'lerin mecazi bir tanımını yapmıyor.
Tümdengelim, tümel öncüllerden zorunlu olarak tümel veya tikel sonuç çıkarma işlemidir. Tümdengelimsel akıl yürütme genelden genele ya da genelden özele doğru giden bir düşünce biçimidir. Bu tip akıl yürütmeler zorunlu olarak geçerli çıkarımlardır. Mantıktaki tüm geçerli çıkarımlar tümdengelim akıl yürütmeleridir.
TÜMEVARIM KELİMESİNİN ANLAMI
Teklik olandan, özel olandan genel olana giden, tek tek olgulardan genel önermelere varan yöntem anlamına gelen tümevarım kelimesi aynı zamanda istikra ve endüksiyon kelimeleri ile eşanlamlıdır.
