İlk bağlanma da kişinin duygusal ihtiyaçları karşılanmazsa daha sonraki dönemlerde sorunlar yaşanabilir. Buna güvensiz, kaygılı bağlanma denir. Kaygılı bağlanma, kişinin ilişkilerinde her zaman reddedilme, terk edilme korkusu ile endişe duyduğu bir bağlanma stili olarak bilinir.
Bu bağlanma stili, sürekli olarak partnerin duygusal olarak uzaklaşacağı veya ilişkiyi sonlandıracağı yönünde bir endişe taşır. Bireyler, partnerlerinin ilgisini ve onayını kazanmak için yoğun bir çaba sarf ederler. Aşırı bağımlılık, kıskançlık ve sürekli onay arayışı gibi davranışlarla karakterizedir.
Kaygılı Bağlanma
Kaygılı bağlanan kişiler, partnerlerinden yüksek düzeyde yakınlık, onay ve ilgi bekleme eğilimindedir. Onaylanmama ve reddedilmeye karşı önemli ölçüde duygusallık, endişe ve dürtüsellik sergileyebilirler.
Kaçıngan güvensiz bağlanan çocuklarda ebeveynlerinden kaçınma gözlemlenir. Bu çocuklar ebeveynden gelen bir ilgiyi reddetmeyebilir fakat özellikle aramazlar da. Ayrıca güvenli bağlanma stilinden farklı olarak ebeveyn ve yabancı arasında bir tercihte bulunmazlar.
Güvenli Bağlanma (Secure Attachment)
Bu bağlanma tarzına sahip bireyler, hem kendilerini hem de başkalarını olumlu görme eğilimindedirler. Yakın ilişkilere değer verirler, bu tür ilişkileri başlatmakta ve sürdürmekte başarılıdırlar.
Kaçıngan bağlanan kişi, devamlı gider ve geri döner. Netlikten uzak bir tutum sergiler. İlişki, bu gelgitler sonucunda yıpranır. Kaçıngan bağlanan kişilerde uzun dönem ortadan kaybolma isteği oluşur.
İki kişi arasında duygusal yıpranma, stres ve anlaşmazlık yaratan toksik ilişki, tarafların fiziksel ve zihinsel sağlığını olumsuz yönde etkiler. Yaşam kalitelerini düşürüp mutsuzluk, öfke ve güvensizlik ortamı oluşturur.
Bunlardan biri olan güvenli bağlanma, kişinin diğerleriyle olan ilişkisinde güven ve rahatlık hissetmesini ifade eder. Bu durumda yakın ilişkilerde hem bağımsızlık hem de yakınlık dengesini koruyabilir. Kaygılı bağlanma ise ilişkilerde reddedilme veya terk edilme korkusu yaşanması olarak ifade edilebilir.
Kaygılı bağlanma sonucu oluşan, düşük benlik algısı ile ortaya çıkan saplantılı bağlanma, bireyin kendisini olumsuz algılaması, ancak partnerini olduğundan daha iyi bir noktaya koyarak idealize etmesi ile oluşmaya başlamaktadır.
Kaçıngan bağlanmanın belirtileri arasında; duygusal geri çekilme, zor yakınlık kurma, duygusal paylaşımdan kaçınma, bağımsızlık ihtiyacı, duygusal tepkilerin sınırlı olması gibi davranışlar bulunabilir. Duygusal Geri Çekilme: Kaçıngan bağlanma, duygusal bağlanma yerine geri çekilme eğilimi gösterir.
