Yapılarına göre basit, bileşik, bağlı ve sıralı cümleler olmak üzere dört cümle çeşidi vardır. 1) Basit Cümle: Tek yüklemi bulunan, tek yargı bildiren cümleler yapı bakımından basit cümledir.
Olumlu-olumsuz cümle, istek cümlesi, ünlem cümlesi, şart cümlesi, soru cümlesi, emir cümlesi gibi çeşitleri vardır.
Yüklemleri ve özneleri farklı olan cümleleri birbirine bağlar: Ne ben gittim ne o geldi. Ne ben konuştum ne de o konuştu. 3. Yüklemleri ortak, özneleri farklı olan cümleleri birbirine bağlar: Ne hasta bekler sabahı, Ne taze ölüyü mezar, Ne de şeytan bir günahı; Seni beklediğim kadar (Necip Fazıl) Ne gelen var ne giden.
Sıralı cümleler; virgül, noktalı virgül gibi noktalama işaretleri ile birbirlerine bağlanan cümlelerdir. Mart kapıdan baktırır; kazma kürek yaktırır. Sakla samanı, gelir zamanı.
Tufan Demir, “evet, hayır”ı soru cümlelerinin cevabı olarak kullanılan belirteçler olduğunu belirtmiş; bu sözcükleri ve soru cümlelerinin yerine geçen sözlerin cevap belirteci olduğunu ifade etmiştir (Demir 2006: 486).
Cümleler belli başlı bazı öğelerden oluşur. Bu öğeler isim ve nesneler ile yüklem, yani eylem üzerinden meydana gelir. Bunlar belli bir kurala bağlı olarak ele alınır ve cümle içerisinde kelimeler bulunur.
Benzer şekilde, “Kitap” veya “Kırmızı araba” gibi cümlelerde de özne yoktur çünkü eylem ifade edilmediği için özneye gerek yoktur. Ancak çoğu cümlede özne bulunur. Öznenin olmadığı cümleler genellikle isim cümleleri olarak adlandırılır.
Belli bir amaç doğrultusunda bir araya getirilmiş söz ve sözcük topluluğu cümle olarak bilinmektedir.
Cümle içinde temel cümlenin bir öğesi olan ya da bir öğenin tamamlayıcısı olan fiilimsiler yan cümlecik yapar. Örnek: “Öğretmen sınıfa girince herkes ayağa kalktı.”cümlesinde “ayağa kalktı” yüklemdir. “Ne zaman ayağa kalktı?” sorusuna “Öğretmen sınıfa girince” cevabı geliyor.
Herhangi bir düşünceyi, duyguyu, haberi, isteği, durumu, olayı, yaşanmış şeyleri ifade ederken ya da söylemeye çalışırken kurulan ve kendi içerisinde yargı ve anlam taşıyan sözcük ya da söz dizisine cümle denir. Bir şeyin cümle olabilmesi için yüklem taşıması gerekir. Yargıyı bildiren şey cümle çerisinde yüklemdir.
Çeşit
Ahlakın çeşitleri
Enginar çeşitleri isimleri
Kaç çeşit papağan türü var
Kaç çeşit ruj vardır
Yıldız Çeşitleri
Çay çeşitleri
Kaç çeşit şınav var
Basur Çeşitleri
Kaç çeşit kordon vardır
Fay Çeşitleri
Pil Çeşitleri
Et ızgara çeşitleri
Deniz dalga çeşitleri
Kaç çeşit boks var
Kara ambulans çeşitleri
Gübre nedir ve çeşitleri
nohutlu çorba çeşitleri
Makine çeşitleri nelerdir
İnek Çeşitleri
Kaç çeşit güreş müsabakası vardır
Biyoçeşitlilik nedir 5 sınıf
Biyolojik çeşitliliğin ülkemize sağladığı faydalar nelerdir
Deniz kestanesi çeşitleri
Eski yazı çeşitleri
Hücre çeşitleri nelerdir
Kaç çeşit tiner var
Kelepçe çeşitleri nelerdir
Boyunluk çeşitleri nelerdir
İpek çeşitleri nelerdir
Patates Kızartması Çeşitleri
Kaç çeşit kavurma vardır
Şehit tabutları neden iki çeşittir Şehit tabutları neden farklı
Kavun çeşitleri isimleri
Kaç çeşit soru tipi vardır
Kaç çeşit inek türü var
Azotlu gübre çeşitleri
Kaç çeşit göz rengi vardır
7 çeşit baharat nerelerde kullanılır
Kaç çeşit röle var
Türkiyedeki mantar çeşitleri