Gama-glutamil transferaz (GGT) testi, kanda yer alan GGT seviyesini ölçerek karaciğerde problem olup olmadığını, safra yolu hastalığını ve karaciğerin fonksiyonunu ortaya çıkaran bir kan testidir. GGT enzimi, kana karışarak, kanda yüksek çıkmasına neden olur.
Karaciğer ve safra kesesine ilişkin hasar ve hastalıklarda GGT'nin kandaki düzeyinin artması beklenir. Özellikle safra kanallarına ilişkin tıkanıklık ve darlıklarda ilk olarak yükselmesi beklenen enzim GGT'dir. Bu nedenle safra sorunlarının teşhisinde en hassas kan testlerinden bir tanesi GGT olarak kabul edilebilir.
GGT Yüksekliği Kanser Belirtisi mi? GGT yüksekliği genellikle kanserden ziyade karaciğer ve safra yolları ile ilgili problemlerin bir göstergesidir. Ancak, özellikle karaciğer kanseri veya safra yolları kanseri gibi durumlar da GGT değerlerini artırabilir.
Normal gama glutamil transferaz değerleri; Yetişkin kadınlarda: 0 – 45 UL. Yetişkin erkeklerde: 0 – 65 U/L. Yaşı 45'ten küçük kadınlar için yüksek GGT değerleri: GGT> 27 U/L.
Şöyle ki; serum ALP seviyesinin yüksek olması hastada karaciğer ya da kemik hasarının olabileceğinin işaretidir. Ancak ALP seviyesi tek başına karaciğer mi kemik hasarı mı var, sorusuna yanıt olamaz. İşte bu noktada GGT seviyesi de yüksek bulunmuşsa hasarın karaciğer kaynaklı olduğu anlaşılır.
Vücutta karaciğer kaynaklı hastalıklar bulunuyorsa gama-glutamil transferaz enziminde artış yaşanır. GGT yüksekliği, kandaki gama-glutamil transferaz enziminin normal aralık olan 30 IU/L üzerinde olmasıdır ve karaciğerin doğru çalışmadığını gösterir. Karaciğer hastalığı veya safra kanallarında hasarın bir işaretidir.
Alkol tüketimini sınırlamak veya bırakmak, sağlıklı bir diyet benimsemek ve egzersiz yapmak, GGT seviyelerini düşürebilecek faktörlerdir. Ancak, GGT seviyelerini düşürme tedavisinin spesifik olarak kişinin sağlık durumuna bağlı olduğunu ve bir doktorun rehberliği altında yapılması gerektiğini unutmamak önemlidir.
Aşırı egzersiz, hamilelik, ameliyatlar, geçirilen herhangi bir yanık, kas yaralanmaları, hemolitik anemiler, mide kanamaları, organ yetmezliği, çölyak, obezite ve Wilson hastalığı da kandaki AST seviyesinin yükselmesine neden olabilir. AST yüksekliğinin neden olduğu hastalıklar bazı belirtileri de beraberinde getirir.
Karaciğer kanseri nasıl anlaşılır? Göz akı ve ciltte sararma, kaşıntı, koyu renkli idrar, soluk renkli dışkı, iştahsızlık, çabalamadan kilo kaybı, karında şişkinlik, karın ağrısı, genel halsizlik ve yorgunluk karaciğer kanseri seyri sırasında görülen belirtilerdir.
Sağlıklı bireylerin kanında az miktarda CA 19-9 proteini bulunabilir. Yüksek CA 19-9 seviyeleri ise genellikle pankreas kanseri belirtisidir. Ancak kanser olarak ifade edilmesi için de sonucun değer aralıklarının üstünde olması gerekir. Bu yüzden yüksek CA 19-9 seviyeleri her zaman kanser göstergesi değildir.
