Camilerin kubbe ve minarelerinin en tepe noktasına konulan taştan veya madenden yapılmış hilalli tepeliktir. En üstten itibaren hilal,küçük küp, boyun, armud, bilezik, büyük küp, kova diye adlandırılır. Hilalin ekseni kıbleye diktir. Bu alemlerin bakır ve üstü altın yaldızlı olanları vardır.
Alem kelimesi ise hem evren hem de dünya anlamında kullanılır. Bu iki kelimenin birleşiminden oluşan nizam-ı alem tamlaması Allah'ın kainattaki her şeyi belli bir uyum ve ölçüyle yaratması manasına gelir.
Bunlara minare külahı ya da kule külahı da denir. Minarelerin külahlarının içi ahşap, dışı da kurşunla örtülüdür. Külah şadırvanda da kullanılır. Tanım: Minare, kubbe, sancak direği gibi yüksek şeylerin tepesine yerleştirilen madenden yapılmış hilal, ay yıldız ya da lale şeklinde süslü tepelik.
Alem, aynı zamanda Osmanlılarda, silah olarak kullanılan bir çeşit baltadır. Farklı şekilleri vardır. Uçları dar yüzlü bir kama veya süngü şeklinde mızrak gibi uzun saplı bir silah olup, mızrak vazifesi de görür.
Birinci görüş: Âlem, melekler, cinler ve insanlardan oluşan akıl sahibi varlık- lar demektir. Bu görüş İbn Abbâs'a aittir. İkinci görüş: Âlem, dünya ve içindekiler demektir. Üçüncü görüş: Âlem, Allah'ın dünya ve ahirette yaratmış olduğu her şey demektir.
Cami alemleri kesinlikle işin ehli ustalar tarafından yapılmış olmalıdır. Aksi takdirde kubbe alemi yada minare alemi kubbe veya minarenin yuvasına uymaz. Dekoratif cami alemi haricinde mimariye takılacak olan cami alemleri camilere uygun yaptırılıp, satın alınmalıdır.
İslami bir terim olarak, “öbür dünya”, “ölümden sonraki hayat” anlamında kullanılır. Buna göre dünya, canlıların yaşadığı ilk alem, ahiret ise son alemdir.
İslam ülkelerinde kubbe kullanımı, bazı türbe yapıları dışında bütün mekânı örtecek şekilde değildi, daha ziyade yapıyı vurgulamak için kullanılıyordu. Osmanlı mimarlığı ise ilk başından beri kubbe mimarlığına dayanır.
Ortaçağ boyunca silâh olarak da kullanılan, Avrupalılar'ın halbert (saplı balta), Osmanlılar'ın alem, gönderli balta veya teber dedikleri bir tür alemler, genellikle mızrak ucu altında çift ağızlı veya sırtı mahmuzlu balta gibi dürtücü kesici biçimlerde yapılmışlardır.
Şerefe. Müezzinin ezan veya sela okuduğu ve minareden her yöne dönmesini sağlayan balkona denir.
