Türkçe bestelerde meydana gelen prozodik hatalardan bir kısmı da, Türkçe bir güfteyi, Batı müziği tarzında bestelemeye kalkmaktan ortaya çıkan hatalardır. En çok bilinen Türkçe prozodi hatası İstiklâl Marşı'ndadır. "korkma sönmez bu şafak-larda yüzen alsancak" şeklinde sözün besteye uymadığı bir durum söz konusudur.
Prozodi; ritim ve mânâ bakımından, sözlerin ve müziğin birbiriyle uyumudur. Ritm (usul) ve mana (anlam) prozodisi olmak üzere ikiye ayrılır.
Sözlü anlatımda ana gereç “kelimeler” olmakla birlikte, duygu ve düşüncelerimizi, seçtiğimiz kelimelerden çok, onları söylerken kullandığımız ritim, vurgu, tonlama, duraklama ve tempo gibi prozodik özelliklerle ifade ederiz.
Prozodi kelimesi vurgu anlamına gelmektedir. Şiir bestelerinde hece vurgularının müzik ile vurgu ve yükselişler ile iyi bir şekilde uyuşması gerekmektedir.
Amaç: Prozodi konuşmanın melodisi ve ritmidir. Prozodik bozukluklar (disprozodi) konuşmanın şiddetinde, söylem segmentlerinin zamanlamasında, ritm, kadans ve sözcüklerin tonlamasında olan düzensizlikler ile karakterizedir.
Prozodik okuma, metni doğru duraklamalar, vurgu, tonlama ve ritmik yapılarla ifade ederek okuma akıcılığını artıran bir beceridir. Bu tür okuma, sadece kelimeleri okumakla kalmaz, aynı zamanda metnin duygusal ve anlamsal derinliklerini de anlamamıza yardımcı olur.
Prozodi; duygusal durumlar ifade biçimi (ifade, soru veya emir); ironi veya alayın varlığı; vurgu, kontrast ve odak gibi özellikleri yansıtabilir. Dilbilgisi veya kelime seçimi tarafından kodlanmayan dil unsurlarını yansıtabilir.
Yunancadan Fransızcaya, oradan da bize gelmiş olan "Prozodi", bir nevi "mûsikî tecvidi", yani her dilin kendine mahsus kısa ve uzun hecelerinin ses vurgularının doğru bir şekilde kullanılması ilmi demektir.
Okuma ve konuşma becerilerinin melodisini oluşturan, vurgu, durak, ezgi, süre, tonlama ise prozodik unsurlar veyahut parçalar üstü birimler olarak ifade edilmektedir. Bahsi geçen prozodik unsurlar Türkçede anlam ayırıcı ve ifade değiştirici özelliklere sahiptir.
Bunun açıklaması ise şu şekilde yapılabilir: Şiir bestelerinde hece vurgularının müzik ve yükselişlerle iyi bir biçimde uyuşması gerekir. Prozodi hatası; konuşmaların şiddetlerinde, söylemlerinde, ritim ve sözcük tonlamalarında meydana gelen bozukluklara verilen isimdir. Prozodi, müzikte vurgu açısından önem arz eder.
