Tilâvet kelimesi Kur'ân'da izleme/uyma, okuma, amel etme, inme veya okuma, rivâyet etme anlamlarında kullanılmıştır. Tertîl kelimesi aşırıya gitmeksizin açıklamak ve dilin düzenli bir şekilde hareketiyle okunan kelamdır.
Tilavet; tabi olmak, peş peşe yapmak, geciktirmek, okumak ve manasını düşünmek anlamlarına gelir. ıstılahta, Kur'ân'ı usulüne uygun olarak okumak demektir.
Tilavet de tertili kapsayan bir kavram olduğu için tilavet ederken sadece zahiri kaidelere uymanın dışında ruhi, manevi bir etkinin hasıl olması gerekir. Fakat kıraatte manevi tarafın bir önemi yoktur. Kari, ayetlerden bir şey hissetmese de kıraat etmiş olur.
Tilâvet hadislerde de genellikle Kur'an'ı okumayı ifade eder. Aynı anlamda hadislerde tertîl, tahsîn, tezyîn, kıraat, lahn vb. kelimeler de yer alır (Wensinck, el-Muʿcem, “rtl”, “ḥsn”, “zyn”, “ḳrʾe”, “lḥn” md.leri). Kur'an okumayla ilgili terimlerden biri de “edâ”dır.
Kelime manası olarak tecvid, cewede جود kökünden gelip, bir şeyi güzel yapmak, süslemek, hoşça yapmak anlamına gelir. Cewde جودة Arapça'da kalite demek olur ki, bir şey çok güzel olduğu zaman kullanılır. Kur'an'ı çok güzel ve kuralına göre okuyan insana, Kuran'ı okumasıyla güzelleştiren manasında “mucevvid” denir.
Tilavet secdesi yapacak kişi, ellerini kaldırmadan doğrudan doğruya 'Allahu ekber' diyerek bir kere secdeye gidip üç defa “Sübhane Rabbiye'l-alâ” dedikten sonra yine 'Allahu ekber' diyerek secdeden kalkar. Böylece tilavet secdesi tamamlanmış olur. Yani tilavet secdesinden sonra teşehhüt miktarı oturmak ve selam yoktur.
Tilavet secdesi yapacak kişi, ellerini kaldırmadan doğrudan doğruya “Allahu ekber” diyerek bir kere secdeye gidip üç defa “Sübhâne Rabbiye'l- a'lâ” dedikten sonra yine “Allahu ekber” diyerek secdeden kalkar. Böylece tilavet secdesi tamamlanmış olur.
Hükmü. Tilâvet secdesi Hanefîler'e ve İbn Teymiyye'ye göre okuyana ve dinleyene vâcip, diğer üç Sünnî mezhebe, İbn Hazm'a ve Zeydîler'e göre sünnettir. Ca'ferîler ise Secde, Fussılet, Necm ve Alak sûrelerindeki secdenin farz, diğerlerinin sünnet olduğu görüşündedir (Tûsî, I, 114).
Bunun için Kur'ân okurken tertîl ve tecvîd gerekir". g) Tercî': Geri çevirmek, döndürmek, sesi titretmek, nağme yapmak, sesi boğazda tekrar etmek gibi mânâlara gelir¹º.
Kur'ân-ı Kerîm'in tecvid ve tertîl üzere okunması anlamında terim. Sözlükte “okumak, tâbi olmak” anlamındaki tilâvet masdar olup aynı kökün tülüvv (tilvün) masdarı da “izlemek, peşi sıra gitmek, uymak” demektir (Lisânü'l-ʿArab, “tlv” md.).
