OMU, Mimarlık fakultesi - 2021 Page 2 2 Perspektifi çizilecek cismin üç kenar takımından hiçbiri resim düzlemine paralel değil ise başka bir deyişle, cismin bütün kenarları ile resim düzlemi arasında dik olmayan, bir açı meydana geliyor ise elde edilecek perspektife ÜÇ NOKTALI (ÜÇ KAÇIŞLI) PERSPEKTİF adı verilir.
Sonrasında perspektif çeşitleri, tek kaçışlı perspektif, çift kaçışlı perspektif ve üç kaçışlı perspektif nedir bunları inceleyeceğiz. Perspektif özellikle sanatçılar tarafından görünen üç boyutlu dünyayı iki boyutlu zeminler üzerinde üç boyutlu bir görünüm kazandırarak aktarmak için kullanılan bir tekniktir.
1.1.
İki tane kaçış noktası (KN) alınarak çizilen konik perspektif resim çeşididir. İki kaçış noktalı perspektif çiziminde çizimi yapılacak cisim yan yüzleri düzlemle açı yapacak şekilde döndürülür. Sadece düşey kenarlar düzlemle paralel oluşturur. Bir noktalı konik perspektife göre daha hoş görünür.
Perspektif, iki boyutlu bir yüzeyde cisimleri üç boyutlu gösterebilme sistemidir. Perspektif resimler, cisimlerin, gözümüzün gördüğü şekle benzer özelliklerdeki, üç boyutlu anlatımını bir görünüşle ifade ederler.
Çift kaçışlı perspektif ise bir yerine iki kaçış noktası bulunan bir tekniktir. Uygulama olarak diğer tekniklerden farklı değildir. Ancak tek kaçışlı perspektife göre çiziminize daha doğru bir bakış açısı kazandırır. Belirlediğiniz ışık kaynağına göre gölgelendirme de eklemeniz daha kolay hale gelir.
Tek nokta perspektifinde yatay boyutlar (genişlikler) çizim kağıdı kenarlarına paraleldir. iki nokta perspektifinde iki kesişme noktası vardır ve her iki kesişme noktasına göre çizilen resimde derinlik çizgileri, çizim kağıdı kenarına paralel değildir. İki kesişme noktası arasındaki ölçü resmin basit orantısıdır.
Cismin ön yüzü resim düzlemine paralel yerleştirilirse meydana gelen çizim tek kaçış noktalı perspektiftir. Cismin iki kenarı resim düzlemine yatayda diğer iki kenarı resim düzlemine dikeyde paraleldir. Diğer kenarlar ufukta bir noktada birleşerek tek kaçış noktasını (esas noktayı) oluştururlar.
Tek kaçış noktalı perspektif daha çok iç mekanların perspektif anlatımlarında kullanılır. Tek noktalı perspektifte planlar resim düzlemine paraleldir. En kolay çizilebilen konik perspektif çeşididir. Cismin ön yüzü resim düzlemine paralel yerleştirilirse meydana gelen çizim tek kaçış noktalı perspektiftir.
1.2.
Perspektif hava ve çizgi perspektifi olarak iki bölüme ayrılır.
Perspektif; resim sanatında, çizim yapılırken kullanılan bir iz düşüm tekniği olarak tanımlanır. Bu teknik; nesnelerin var olan üç boyutlu halini, iki boyutlu hale indirgeyerek düz bir yüzeye, gerçekçi bir görünümle resmedilmesini sağlar. Başarılı bir perspektif uygulaması daha gerçekçi resimler demektir.
Perspektif ya da görünge, nesnelerin görünümünü 3 boyutlu olarak düz bir yüzeyde 2 boyuta indirgeyerek göstermeye yarayan bir iz düşüm tekniğidir. Yani, teknik bir çizimdir. Perspektif çizimde, nesnenin gözlemciye göre olan pozisyonunun ve uzaklığının etkileri esas alınarak çizim yapılır.
İki noktalı konik perspektifte cismin üst görünüşü (ön ve yan yüzeyleri resim düzlemine 30º ve 60º eğik olacak şekilde) açılı çizilir. Çizimde kolaylık olması için cismin düşey kenarı resim düzlemine (RD) çakışık alınır. Böylece düşey kenarın yüksekliği perspektifte gerçek ölçüsünde olur.
Giotto'nun 1300'lü yıllardan itibaren resimde perspektif kısaltım tekniğini uygulamasıyla birlikte resim sanatında figür ögesinde başlattığı değişim bir çığ gibi büyüyerek, Rönesans dönemine başlangıç oluşturmuştur.